نهاده هست؛ اما نه برای همه
ناعدالتی ساختاری در سهمیه خرید نهاده آذرماه؛ خردهمالکیتها باز هم متضرر شدند.
به گزارش پایگاه خبری صنعت طیور ایران ILBPIN، نحوه تخصیص و امکان خرید سهمیه نهاده در سامانه بازارگاه برای واحدهای تخمگذار در آذرماه، بار دیگر یک شکاف ساختاری میان واحدهای خردهمالکیتی و مگافارمها را آشکار کرده است.
طبق اعلام جهاد کشاورزی، واحدهای مرغ تخمگذار در این ماه مجاز به خرید ۳۰ درصد سهمیه ماهانه ذرت و ۵۰ درصد سهمیه ماهانه کنجاله سویا از هر کوتاژ ارائهشده در بازارگاه هستند. با این حال، محدودیت فنی عدم امکان خرید زیر ۱۰ تن در سامانه، باعث شده بخش قابل توجهی از سهمیه واحدهای کوچک عملاً غیرقابل خرید شود.
مشکل دقیق کجاست؟
بررسی محاسبات انجامشده توسط ILBPIN روی یک فارم ۵۰ هزار قطعهای نشان میدهد:
ذرت – سهمیه ۸۰ تنی
در چند کوتاژ متوالی و پس از اعمال سهمیه ۳۰ درصدی، بخش پایانی کوتاژها به اعداد خرد (۸.۲ تن) میرسد که سامانه اجازه خرید آن را نمیدهد.
نتیجه: از ۸۰ تن سهمیه، ۲۷.۴۴ تن عملاً غیرقابل خرید باقی میماند.
سویا – سهمیه ۳۰ تنی
در روند مشابه، پس از خرید ۵۰ درصدی از هر کوتاژ، مانده کوتاژ دوم به ۷.۵ تن میرسد که زیر حد مجاز خرید در بازارگاه است.
نتیجه: از ۳۰ تن سهمیه سویا، ۱۵ تن عملاً غیرقابل خرید میشود.
اما در مگافارمها چه اتفاقی میافتد؟
واحدهای بزرگ با سهمیههای ۲۰۰۰ تن ذرت و ۵۰۰ تن سویا، حتی پس از اعمال درصدهای خرید، هیچگاه با ماندههای زیر ۱۰ تن مواجه نمیشوند. بنابراین:
✔ سهمیه خردهمالکها کاهش واقعی پیدا میکند
✔ سهمیه مگافارمها تقریباً بدون اتلاف قابل خرید است
✔ قانون واحد است، اما اثر آن کاملاً نابرابر
این وضعیت از منظر کارشناسان بیانگر یک بیعدالتی ساختاری در نحوه تخصیص نهاده است؛ زیرا واحدهای کوچک بیش از همه تحت فشار هزینههای تولید قرار دارند و عدم امکان خرید بخشی از سهمیه آنها، به افزایش وابستگی به بازار آزاد و کاهش رقابتپذیری منجر میشود.
جمعبندی ILBPIN
فرمول فعلی تخصیص درصدی سهمیه همراه با محدودیت خرید زیر ۱۰ تن، در عمل به ضرر واحدهای کوچک و متوسط است و باعث میشود آنها نتوانند سهمیه ماهانه خود را به طور کامل خریداری کنند.
در مقابل، مگافارمها با حجمهای بزرگ خرید، عملاً از این نقص مصون ماندهاند.
اصلاح این سازوکار برای ایجاد عدالت در زنجیره تأمین نهاده کشور ضروری است.
انتشار این خبر بدون ذکر منبع (ILBPIN.ir) مجاز نمیباشد،.
