لکه خونی در زرده تخممرغ؛ نشانه خطر یا پدیدهای طبیعی؟
🔬 منشأ علمی لکه خونی در تخممرغ
وجود لکههای خونی یا گاهی نقاط قهوهایرنگ در زرده تخممرغ یکی از رایجترین پدیدههای طبیعی در فرآیند تولید تخممرغ است. این لکهها معمولاً بهدلیل پاره شدن یکی از مویرگهای ظریف در تخمدان یا مجرای تخمبر مرغ در لحظه آزاد شدن زرده ایجاد میشوند. خون خارجشده به همراه زرده به درون تخم انتقال مییابد و پس از تشکیل پوسته در همان نقطه باقی میماند.
در مرغهای جوان که تازه به تخمگذاری رسیدهاند، احتمال بروز این اتفاق بیشتر است، زیرا دستگاه تناسلی آنها هنوز بهطور کامل به ثبات نرسیده است. همچنین در مرغهای مسن، بهدلیل ضعف دیواره رگها یا استرسهای محیطی، این لکهها مجدداً افزایش مییابد.
⚙️ عوامل مؤثر بر ایجاد لکههای خونی
- ژنتیک و نژاد مرغ: برخی نژادها مستعدتر هستند، بهویژه خطوط اصلاحنژادی با تولید بالا.
- تغذیه: کمبود ویتامین A و K، یا نسبت نامتعادل کلسیم به فسفر، در سلامت رگهای خونی نقش دارد.
- نور و استرس محیطی: نوردهی بیش از حد، صداهای ناگهانی یا تغییرات شدید دما میتواند سبب تخمگذاری زودرس و آسیب مویرگی شود.
- تأخیر در جمعآوری تخممرغها: ماندن طولانی تخم در قفس میتواند منجر به تغییر رنگ یا تشدید لکهها شود.
🧫 آیا مصرف تخممرغ دارای لکه خونی خطرناک است؟
از دیدگاه علمی و بهداشتی، وجود لکه خونی هیچ تهدیدی برای سلامت انسان ایجاد نمیکند. این لکه نشانه فساد، وجود باکتری یا بیماری در مرغ نیست. در واقع، بسیاری از ناظران بهداشتی تأکید دارند که چنین تخممرغی از لحاظ تغذیهای تفاوتی با تخممرغ سالم ندارد.
تنها در صورتی باید از مصرف تخممرغ صرفنظر کرد که علائم زیر مشاهده شود:
- بوی غیرطبیعی یا زننده
- سفیده کدر یا زرده شکستهشده و آبکی
- وجود لکههای سبز، سیاه یا کپکی
- نگهداری طولانیمدت در دمای نامناسب
در غیر این صورت، کافی است بخش لکهدار با چاقوی تمیز جدا شود و بقیه تخممرغ قابل مصرف است.
🏭 کنترل صنعتی و استانداردسازی
در واحدهای صنعتی بستهبندی، تخممرغها قبل از عرضه به بازار تحت فرآیند کندلینگ (نوربینی) قرار میگیرند. در این فرآیند با استفاده از نور شدید، وجود لکههای خونی، شکستگی یا ناهنجاری در داخل تخممرغ شناسایی و تخمهای دارای لکه جدا میشوند. با این حال، برخی لکههای بسیار کوچک ممکن است از دید دستگاهها پنهان بمانند و به همین دلیل در تخممرغهای سالم مشاهده شوند.
🍳 جمعبندی برای مصرفکنندگان
وجود لکه خونی در زرده تخممرغ:
- پدیدهای طبیعی و بیضرر است.
- به معنای آلودگی یا نطفهدار بودن تخممرغ نیست.
- در صورت نبود علائم فساد، قابل مصرف است.
- میتوان بخش لکهدار را حذف کرد و بقیه تخم را استفاده نمود.
📌 نتیجهگیری تحلیلی
این نوع پدیدهها نشان میدهد که تولید تخممرغ، فرآیندی زنده و پویاست که در اثر کوچکترین تغییرات محیطی، ژنتیکی و تغذیهای واکنش نشان میدهد. آگاهی مصرفکنندگان از این مسائل میتواند از هدررفت غیرضروری تخممرغ جلوگیری کرده و اعتماد عمومی به تولیدکنندگان داخلی را افزایش دهد.
✍️ تحریریه رسانه صنعت طیور گوشتی و تخمگذار ایران
www.ilbpin.ir | منبع رسمی تحلیلهای تخصصی صنعت تخممرغ ایران
